O NAS

Kulturalny Nowy Sącz

Starówka Nowego Sącza

Nowy Sącz jest nie tylko liczącym się ośrodkiem miejskim, turystycznym, edukacyjnym, gospodarczym, ale też ważnym centrum kulturalnym Małopolski. To miasto, w którym historia poprzez ciekawe zabytki i bogatą tradycję, przeplata się z dynamiczną współczesnością, miasto o wielobarwnym zasobie dziedzictwa, o którym trudno mówić bez emocji. Królewski gród ma bogatą i interesującą ofertą kulturalną, tak dla mieszkańców, jak i gości.

Pierwszoplanową placówką jest Miejski Ośrodek Kultury prowadzący szeroką działalność upowszechniającą amatorski ruch artystyczny i zajmuje się realizacją projektów własnych miasta Nowego Sącza organizując wiele imprez i akcji artystyczno-charytatywnych.
Widownia MOKMOK skupia m.in. założony w 1922 r. (jeden z najstarszych w Polsce!) Teatr Robotniczy im. Bolesława Barbackiego, Teatr NSA, Scenę Młodzieżową, Grupę Teatralną „Cudoki-Szuroki”, Zespół Regionalny „Sądeczanie”, Sądecki Big-Band, Sądecką Orkiestrę Symfoniczną, zespoły tańca nowoczesnego „Jump Step Crew” i „Katharsis”, Dziecięcy Zespól Wokalno-Taneczny „Tralalinki”, warsztaty plastyczne dla dzieci i młodzieży. Organizuje koncerty, spektakle teatralne, przedstawienia kabaretowe, przeglądy, konkursy, akcje charytatywne, wieczory artystyczne na Plantach „Pali się fajka nocy…”, wakacyjne festyny, obchody rocznic i świąt państwowych.

Sztandarową imprezą nowosądeckiego MOK jest doroczny (od 20 lat) Jesienny Festiwal Teatralny z udziałem gwiazd polskiej sceny, cieszący się ogromną popularnością wśród widzów. Przed pięciu laty siedzibę MOK poddano gruntownej modernizacji, wnętrza zaaranżowała architekt wnętrz Maria Aleksandra Skowronek, urządzono salę kameralną, salę baletową i konferencyjną oraz profesjonalne studio nagrań.

W mieście działa 7 bibliotek i filii, posiadających ponad 300 tysięcy woluminów. Najstarsza z nich, Sądecka Biblioteka Publiczna, powstała w końcu XIX stulecia. Jej początek wiąże się z cennym darem książek przekazanych w testamencie przez prof. Józefa Szujskiego, rektora Uniwersytetu Jagiellońskiego.

Działa tu też Muzeum Okręgowe. W Domu Gotyckim prezentowane są stałe ekspozycje dawnej sztuki Sądecczyzny, w tym sztuki cechowej, ludowej, cerkiewnej, dworskiej, a także galeria burmistrzów Nowego Sącza. Agendą muzeum jest również Sądecki Park Etnograficzny będący unikatową atrakcją turystyczną, wzbogaconą o tzw. Miasteczko Galicyjskie, jakby żywcem przeniesione z przełomu XIX i XX w. oraz zespół kolonistów niemieckich skopiowany z trzech zagród Kolonistów Józefińskich w Gołkowicach Dolnych koło Starego Sącza.

Nowosądecka Mała Galeria (na Plantach) realizuje ambitny program działalności artystycznej, organizując wystawy plastyczne, spotkania autorskie, happeningi i spektakle teatralne. Na przestrzeni kilkunastu ostatnich lat, spośród plejady znakomitych artystów w Małej Galerii swoje dzieła prezentowali m.in. Tadeusz Dominik, Jacek Waltoś, Jerzy Bereś, Jan Kucz, Adam Myjak, Jan Tarasin, Waldemar Świerzy i inni.
Zapraszani są twórcy o uznanym dorobku artystycznym. Gośćmi Galerii byli m.in.: Ryszard Krynicki, Adam Ziemianin, Aleksander Lasoń, Zbigniew Preisner, Jan Kanty Pawluśkiewicz. Galeria była przestrzenią dla spektakli m.in. Sceny Plastycznej Leszka Mądzika, czy Teatru „Witkacego”. Wieczory muzyczne wypełniali m.in. Jarek Śmietana, Alosza Awdiejew, Bogusław Morka. W Galerii z mieszkańcami Nowego Sącza spotykali się m.in. Janusz Zaorski, Wojciech Pszoniak, Andrzej i Mikołaj Grabowski.

W Pałacu Młodzieży spora grupa młodych sądeczan uczestniczy w zajęciach z folkloru, muzyki i tańca, plastyki i techniki. Nowością jest Galeria Dziecięca im. Stanisława Szafrana. W Pałacu Młodzieży organizowanych jest wiele konkursów (w tym również ogólnopolskich), przeglądów, wystaw, festiwali (m.in. piosenki i poezji religijnej), lekcji regionalnych dla uczniów sądeckich szkół. Ambasadorem Pałacu jest Zespół Regionalny „Sądeczoki”, mający na swoim koncie liczne występy w kraju i zagranicą, między innymi: we Francji, Belgii, Niemczech, Włoszech oraz nagrania dla radia i telewizji, promujące tradycję i folklor Sądecczyzny.

W Małopolskim Centrum Kultury „Sokół” popularyzowana jest w przystępnej, a jednocześnie atrakcyjnej formie, muzyka różnych epok, stylów i gatunków, zarówno w formie wydarzeń muzycznych (koncerty, recitale), jak też w ramach znacznie bardziej rozbudowanych międzynarodowych festiwali muzycznych.

Wyremontowany i rozbudowany budynek „Sokoła” jest dla miasta filharmonią, operą, teatrem, kinem, galerią wystawienniczą i centrum kongresowym. To tu blisko 120 lat temu uruchomiono pierwszy w regionie kinematograf. W Nowym Sączu i okolicy powstawały obrazy filmowe takich mistrzów jak: Jerzy Hoffman, Andrzej Kondratiuk, Stanisław Różewicz, Krzysztof Kieślowski, Jurek Bogayewicz, Agnieszka Holland, Krzysztof Krauze, Jerzy Stuhr, Władysław Ślesicki, Jan Łomnicki.

Bogata historia i tradycje kultury dokumentowane są w ukazującym się od 1939 r. wydawnictwie regionalnym – „Roczniku Sądeckim”.

Do kalendarza cyklicznych imprez wpisane są na stałe: Święto Dzieci Gór, Sądecki Festiwal Muzyczny Jubilaei Cantus, Festiwal Muzyczny – Dni i Konkurs Sztuki Wokalnej im. Ady Sari, Małopolski Przegląd Orkiestr Dętych „Echo Trombity”, Międzynarodowe Biennale Pasteli, Jesienny Festiwal Teatralny, Mały Festiwal Form Artystycznych, Odwiedziny u Pradziadków (w skansenie), Wieczory Małopolskie, Sądecki Jarmark Anielski i Imieniny Miasta. Głośno o nich daleko poza granicami miasta.

Także z kulturą wiąże się działalność kilkudziesięciu towarzystw twórczych, orkiestr, zespołów muzycznych i folklorystycznych. Spośród nich na szczególną uwagę zasługują: regionalne zespoły: „Lachy” i „Małe Lachy”, Związek Polskich Artystów Plastyków, Towarzystwo Przyjaciół Sztuk Pięknych, Chór im. Jana Pawła II, Sądeckie Towarzystwo Muzyczne, Stowarzyszenie „Civitas Christiana”, Sądecki Uniwersytet Trzeciego Wieku, Klub Tańca Towarzyskiego AXIS.

Wizytówką miasta jest również działająca od ponad pół wieku Reprezentacyjna Orkiestra Straży Granicznej występująca w kraju i poza jego granicami.

Wielowiekowa historia miasta Nowego Sącza jest zapisana w pamiątkach architektury. Spośród nich na uwagę zasługują przede wszystkim: zabytkowy układ urbanistyczny sądeckiej starówki, ratusz zbudowany w latach 1895-97, rynek – największy po krakowskim w Małopolsce, otoczony 30 budynkami, miejsce spotkań sądeczan, wydarzeń patriotycznych, imprez kulturalnych i religijnych, ozdobiony pomnikiem papieża Jana Pawła II i Fontanną Papieską, pozostałościami starego ratusza i głazem „Przystanek czasu”, a latem – w sąsiedztwie charakterystycznego kasztana – tętniącymi gwarem kafejkami.

Dodajmy do tego kamienno-ceglanych świadków minionych wieków – świątynie z bogatymi wnętrzami: bazylikę kolegiacką św. Małgorzaty, kościół Świętego Ducha, kościół św. Kazimierza, kościół pofranciszkański, obecnie ewangelicki, bóżnicę żydowską, ruiny zamku królewskiego z Basztą Kowalską, drewniane kościółki na Helenie i Dąbrówce, Biały Klasztor, zespół Starej Kolonii z kościołem i dworcem kolejowym w stylu secesyjnym, a otrzymamy obraz miasta o wielu obliczach.

Nowy Sącz, zwany „polską Sieną”, to stolica urokliwej ziemi sądeckiej, regionu o niezwykle bogatych tradycjach społeczno-kulturalnych.

Miasto od stuleci ma jakiegoś ducha opiekuńczego, który przyciąga niczym magnes i fascynuje swoich i przybyszów, a także wybitnych pisarzy, poetów, malarzy i rzeźbiarzy.

Wystarczy popatrzeć, przejść się uliczkami wokół Rynku, wejść do parku na Plantach, do którejś z galerii, Domu Gotyckiego lub powędrować ścieżkami w skansenie, pooddychać tym powietrzem i atmosferą, które szczególnie służą ludziom ambitnym i uzdolnionym.

Tu rozpoczynali kształtowanie swoich osobowości późniejsi luminarze polskiej nauki, kultury, polityki, wynosząc stąd sądecką dumę i poczucie własnej wartości, a także pracowitość połączoną z lachowską fantazją.

Lista znanych sądeczan jest długa. Wystarczy wymienić jednego z najwybitniejszych twórców XX wieku Władysława Hasiora, aktorki – Danutę Szaflarską i Zofię Rysiówną, artystę malarza i człowieka teatru Bolesława Barbackiego, czy też gwiazdy współczesnej estrady – Majkę Jeżowską i Wojciecha Waglewskiego. Z Nowego Sącza wyszło w świat wielu profesorów, polityków, hierarchów Kościoła, gwiazd teatru i estrady. W Nowym Sączu w 1861 r. debiutowała na scenie Helena Modrzejewska. Tu, w klasztorze ojców jezuitów, powstała jedna z najpiękniejszych i najpopularniejszych kolęd polskich – „Nie było miejsca dla Ciebie”, zachwycająca do dziś głęboką treścią i piękną melodyką.

W Nowym Sączu, niczym w tyglu, spotykały się różne kultury: niemiecka, austriacka, słowacka, czeska, węgierska, żydowska, bizantyjska, ruska, ukraińska i ta rdzenna – polska, lachowska.

Miasto ma licznych przyjaciół i sympatyków zrzeszonych w Klubie Przyjaciół Ziemi Sądeckiej, skupiającym znanych ludzi legitymujących się sądeckim rodowodem, a rozsianych obecnie po kraju i świecie, od Warszawy i Krakowa, po Chicago i Tel Awiw.

Księga dziejów Nowego Sącza zapisywana jest od ponad siedmiu wieków. Przy poszumie Dunajca i Popradu, odsłania się przepiękna panorama wież na tle zielonych latem i kolorowych jesienią, beskidzkich szczytów. Lśnią pełnym blaskiem insygnia koronacyjne królów polskich, wierne repliki regaliów, odtworzone z wielkim pietyzmem przez nowosądeckich złotników na chwałę Majestati Rei publicae Polonae rendere proprium decus (majestatowi Najjaśniejszej Rzeczypospolitej Polskiej).

Miasto tętni estradowymi galami, koncertami, plenerami, jarmarkami i widowiskami.

Teraz dołączy do nich Festiwal Filmowy NOWE KINO – NOWY SĄCZ.

Sądecki ratuszmiasto-onas3-800miasto-onas4-800miss-ziemi-sadeckiej-800wystep-teatr-rampa-800

 

miasto-onas5-600miasto-onas6-600

 

 


mok_w_kolkach-300

 Miejski Ośrodek Kultury w Nowym Sączu – jako samorządowa instytucja kultury, powołana do życia w styczniu 2004 roku – jest kontynuatorem kilkudziesięcioletnich doświadczeń na polu upowszechniania kultury i sztuki oraz tradycji Domu Kultury Kolejarza, posiadając w swojej ofercie paletę wartościowych i atrakcyjnych zajęć oraz wydarzeń artystycznych.

Pod egidą tej instytucji działa ponad dwadzieścia amatorskich i profesjonalnych zespołów artystycznych, klubów oraz kół zainteresowania (m. in. Teatr Robotniczy im. Bolesława Barbackiego, Zespół Regionalny „Sądeczanie”, Teatr NSA, Grupa Teatralna „Cudoki-Szuroki”, Sądecka Orkiestra Symfoniczna, Sądecki Big Band, grupy wokalne i taneczne oraz warsztaty plastyczne). Ich spektakle i programy artystyczne prezentowane są z powodzeniem we własnej siedzibie MOK, na terenie miasta, w całej Polsce i za granicą.

Miejski Ośrodek Kultury w Nowym Sączu jest organizatorem wielu imprez, które na stałe weszły do miejskiego kalendarza kulturalnego miasta, ale też i regionu nowosądeckiego. Niektóre z nich odbijają się głośnym echem daleko poza Nowym Sączem. Do najważniejszych należą: Jesienny Festiwal Teatralny, Sądeckie Konfrontacje Artystycznych Talentów SKAT, konkursy dla dzieci i młodzieży (Przegląd Przedstawień Bożonarodzeniowych, Festiwal Teatrów Dzieci i Młodzieży „Bajdurek”, Konkurs Piosenki Dziecięcej „Tralalalaliada”), imprezy plenerowe na Rynku, Koncerty u Prezydenta i koncerty na Sądeckich Plantach. W tym roku dołącza do nich Festiwal Filmowy „NOWE KINO – NOWY SĄCZ”.

Ważnym aspektem działalności tej instytucji są również organizowane i prowadzone przez instruktorów MOK warsztaty i zajęcia edukacyjne dla dzieci i młodzieży.

W efekcie gruntownej modernizacji i rozwoju infrastruktury, od kilku lat MOK jest bogatszy o wspaniale odnowione i wyposażone wnętrza, takie jak: sala widowiskowa, sala kameralna, studio nagrań, sala baletowa, sala konferencyjna, pracownia plastyczna, foyer, czy galeria wystawiennicza.

 mok_onas1-300 mok_onas2-300